2026 yılı, uzay araştırmaları açısından son yılların en yoğun ve en kritik dönemlerinden biri olmaya hazırlanıyor. Ay’a dönüş planları, Mars hedefli dev roket testleri, ticari uzay istasyonları ve yeni nesil teleskoplarla birlikte hem devlet ajansları hem de özel şirketler uzaydaki varlıklarını bir üst seviyeye taşımayı hedefliyor.
1. Artemis 2 ile insanlık yeniden Ay yolunda
NASA’nın Artemis 2 görevi, insanlı uzay uçuşlarında yeni bir dönemin kapısını aralayacak. Görev kapsamında dört astronot, yaklaşık 10 gün sürecek bir yolculukla Ay’ın etrafında dolanacak. Bu uçuş, 1972’deki Apollo 17’den bu yana alçak Dünya yörüngesinin ötesine gerçekleştirilecek ilk insanlı görev olması nedeniyle tarihsel bir öneme de sahip. Mürettebat, Space Launch System (SLS) roketiyle fırlatılacak Orion uzay aracıyla derin uzayda yaşam destek sistemlerini, seyrüsefer kabiliyetlerini ve iletişim altyapılarını test edecek. Görevde NASA astronotları Reid Wiseman (komutan), Victor Glover (pilot) ve Christina Koch (görev uzmanı) ile Kanada Uzay Ajansı’ndan Jeremy Hansen yer alıyor. Fırlatma için hedeflenen en erken tarih 5 Şubat 2026 olarak açıklandı. Ancak teknik hazırlıklara bağlı olarak bu pencere Nisan ayına kadar uzayabilir.
Artemis 2’nin başarısı, Artemis 3 ve sonrasındaki Ay’a iniş görevleri için kritik bir eşik olarak görülüyor ve NASA’nın sürdürülebilir insanlı Ay programının fiilen başlaması anlamına geliyor.
2. SpaceX, Starship ile Mars’a hazırlanıyor
SpaceX, Starship megaroketi için 2026’yı dönüm noktası haline getirmeyi amaçlıyor. Şirket, Starship’i ilk kez Dünya yörüngesine ulaştırmayı ve uzayda kriyojenik yakıt transferi gerçekleştirmeyi hedefliyor. Bu teknoloji, Ay ve Mars gibi uzak hedeflere yapılacak uzun süreli görevlerin temelini oluşturuyor. Elon Musk, Mars’a yönelik bir fırlatma ihtimalinden söz etse de bunun olasılığını “yüzde 50” olarak tanımlıyor. Bu nedenle 2026’da öncelik, yörüngeye ulaşma, uzayda yakıt ikmali ve Super Heavy ile Ship aşamalarının hızlı ve tekrar kullanılabilir şekilde geri kazanılması olacak. Bu hedeflerin tutturulması bile Starship’i derin uzay görevleri için benzersiz bir konuma taşıyabilir.
3. Blue Origin’den Ay’a en büyük ticari kargo aracı
Jeff Bezos’un uzay şirketi Blue Origin, Blue Moon Mark 1 (MK1) adlı Ay iniş aracını 2026’nın başlarında robotik bir görevle Ay’ın güney kutbuna göndermeyi planlıyor. Yaklaşık 8 metre yüksekliğindeki MK1, New Glenn roketiyle fırlatılacak ve Shackleton Krateri yakınlarına iniş yapacak. MK1, bugüne kadar geliştirilen en büyük ticari Ay kargo aracı olarak dikkat çekiyor. Görev mürettebatsız olsa da hassas iniş teknolojileri ve yüzey operasyonları test edilecek. Taşınacak yükler arasında NASA’nın SCALPSS adlı kameralı bilim aracı da bulunuyor. Bu sistem, iniş sırasında motor gazlarının Ay yüzeyiyle etkileşimini detaylı şekilde görüntüleyecek.
4. Starliner-1 ile Boeing güven tazeleyecek
Boeing’in Starliner-1 görevi, yaşanan teknik sorunların ardından insansız olarak planlandı ve Nisan 2026’dan önce olmamak üzere ISS’e gönderilecek. 2024’teki ilk insanlı test uçuşunda yaşanan itki sistemi sorunları bu kararda belirleyici oldu. Bu görevde odak noktası, yapılan güncellemelerin doğrulanması ve sistem performansının test edilmesi olacak. NASA, güvenlik gerekçesiyle Boeing’in ticari mürettebat sözleşmesini yeniden düzenlerken, Starliner’ın Crew Dragon’a alternatif olarak hizmet verebilmesi için bu uçuş kritik önem taşıyor.
5. Dünyanın ilk özel uzay istasyonu: Haven-1
Kaliforniya merkezli Vast şirketi, Haven-1 adlı özel uzay istasyonunu Mayıs 2026’dan önce olmamak üzere yörüngeye göndermeyi planlıyor. Tek modüllü istasyon, 30 güne kadar kısa süreli insanlı görevleri destekleyecek.
Haven-1, Falcon 9 roketiyle fırlatılacak ve astronotlar Crew Dragon kapsülleriyle istasyona taşınacak. Proje, ISS sonrası dönemde ticari uzay istasyonlarının önünü açabilecek önemli bir adım olarak görülüyor.
6. Çin, Tianwen-2 ile asteroitten numune alacak
Çin’in Tianwen-2 uzay aracı, Temmuz 2026’da Dünya’ya yakın Kamoʻoalewa asteroidine ulaşmayı hedefliyor. “Yarı-Ay” olarak anılan bu gökcisminin Güneş etrafındaki yörüngesi Dünya’ya oldukça benziyor.
Görev kapsamında yüzeyden numune toplanarak 2027’nin sonlarında Dünya’ya getirilmesi planlanıyor. Bazı bilim insanları, bu asteroidin Ay’dan kopmuş bir parça olabileceğini öne sürse de bu görüş henüz doğrulanmış değil. Numune dönüşünün ardından araç, ana asteroit kuşağındaki bir kuyruklu yıldıza yönlendirilecek.
7. Rocket Lab, Neutron’u test edecek
Rocket Lab, Neutron roketinin ilk uçuşunu 2026 ortasında gerçekleştirmeyi planlıyor. Yaklaşık 40 metre yüksekliğindeki roket, dikey iniş yapabilen kısmen yeniden kullanılabilir bir ilk aşamaya sahip.
Neutron, büyük uydu takımları, ulusal güvenlik yükleri ve gelecekte insanlı görevler için tasarlandı. Roketin dikkat çeken yeniliklerinden biri de, yörüngede açılıp kapanabilen “Hungry Hippo” adlı yük kaportası.
8. Chang’e 7 ile Ay’ın güney kutbuna yolculuk
Çin’in Chang’e 7 görevi, 2026’nın ikinci yarısında Ay’ın güney kutbuna gönderilecek. Görev yörünge aracı, iniş aracı, gezgin robot ve zorlu arazilere ulaşabilen zıplayabilen bir keşif aracından oluşuyor.
Amaç, su buzu varlığını doğrulamak, yüzey tehlikelerini haritalamak ve gelecekteki insanlı görevler için gerekli teknolojileri test etmek. Ayrıca sürekli iletişim için bir röle uydusu da konuşlandırılacak.
9. Hera, DART çarpışmasının sonuçlarını inceleyecek
Avrupa Uzay Ajansı’nın Hera görevi, Kasım 2026’da Didymos asteroid sistemine ulaşacak. Görev, NASA’nın 2022’de gerçekleştirdiği DART çarpışmasının sonuçlarını detaylı şekilde inceleyecek.
Hera, çarpma kraterini yüksek çözünürlükte haritalayacak, asteroidin kütlesini ve iç yapısını ölçecek. Görevde ayrıca iki küçük CubeSat da kullanılacak. Elde edilecek veriler, gezegen savunması açısından kritik bilgiler sunacak.
10. BepiColombo, 8 Yıl sonra Merkür yörüngesinde
ESA ve JAXA’nın ortak BepiColombo görevi, sekiz yıllık bir yolculuğun ardından Kasım 2026’da Merkür yörüngesine girecek. Uzay aracı, Güneş’e yakın aşırı koşullara dayanabilmek için yıllar süren yerçekimi manevraları gerçekleştirdi.
Yörüngeye ulaşıldığında araç, iki ayrı bilimsel yörünge aracına ayrılacak. MPO, gezegenin yüzeyi ve iç yapısını incelerken, MMO Merkür’ün güçlü manyetik alanına odaklanacak. Görev, Merkür’ün oluşumu ve evrimine dair şimdiye kadarki en kapsamlı verileri sunmayı amaçlıyor.
11. Çin’den yeni nesil uzay teleskobu
Çin’in Xuntian uzay teleskobu, 2026’nın sonlarında fırlatılacak. 2 metrelik ana aynaya sahip teleskop, ışık toplama gücü açısından Hubble ile benzer, bazı tarama modlarında ise daha geniş bir görüş alanı sunuyor.
Teleskop, Tiangong uzay istasyonuna kenetlenebilir şekilde tasarlandı ve en az 10 yıl görev yapması planlanıyor. Kozmoloji, karanlık madde ve galaksi evrimi çalışmaları öncelikli hedefler arasında.
12. Dream Chaser ilk kez yörüngeye çıkacak
Sierra Space’in Dream Chaser uzay uçağı, 2026’nın sonlarında ilk yörünge uçuşunu gerçekleştirecek. Mürettebatsız görevde aracın otonom uçuş, yörünge operasyonları ve pist inişi kabiliyetleri test edilecek.
Dream Chaser, kapsüllere kıyasla daha yumuşak bir dönüş sunduğu için hassas bilimsel yüklerin taşınmasında avantaj sağlıyor. Şirket, ilerleyen dönemde insanlı bir versiyon geliştirmeyi de hedefliyor.
13. Nancy Grace Roman için geri sayım başladı
NASA’nın Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu, 2026 sonbaharında fırlatılacak. Roman, Hubble’a kıyasla yaklaşık 100 kat daha geniş bir görüş alanı sunarak büyük ölçekli gökyüzü taramalarına imkân tanıyacak.
Teleskop, karanlık enerji, karanlık madde ve yerçekimsel mikromercekleme yöntemiyle binlerce ötegezegenin keşfi gibi temel bilimsel hedeflere odaklanacak. Ana bileşenlerin montajı tamamlanan Roman, çevresel testlerin ardından fırlatma hazırlıklarına geçecek.
Kaynak : https://www.donanimhaber.com/2026-yilinda-yapilacak-en-onemli-uzay-gorevleri–200438
