NASA, Jüpiter’in uydusu Europa’nın yüzeyinde ilk kez amonyak içeren bileşiklerin tespit edildiğini duyurdu. Bu keşif, buzlarla kaplı uydunun yaşam barındırma ihtimaline dair umutları yeniden canlandırdı.
Bulgu, NASA’nın Galileo uzay aracının 1995–2003 yılları arasında Jüpiter sisteminde topladığı ve yıllardır arşivde bulunan verilerin yeniden incelenmesiyle ortaya çıktı. NASA Jet Propulsion Laboratory’den araştırmacı Al Emran, Galileo’nun 1997’deki 11. Jüpiter yörüngesi sırasında Yakın Kızılötesi Haritalama Spektrometresi ile kaydedilen verilerde, Europa’nın buzlu yüzeyindeki çatlakların yakınında zayıf amonyak izleri saptadı.
Amonyak neden önemli?
Bu keşif büyük önem taşıyor çünkü amonyak azot içeriyor ve azot; karbon, hidrojen ve oksijenle birlikte, bildiğimiz yaşam için temel yapı taşlarından biri. NASA’ya göre bu, Europa’da tespit edilen ilk azot içeren kimyasal tür ve uydunun jeolojisi ile potansiyel yaşanabilirliği açısından önemli sonuçlar doğuruyor.
Araştırmaya göre bu amonyaklı bileşikler, jeolojik açıdan yakın geçmişte gerçekleşmiş olabilecek kriyo-volkanik faaliyetler yoluyla yüzeye taşınmış olabilir. Amonyakla karışmış sıvı suyun, Europa’nın kalın buz kabuğundaki çatlaklardan yukarı doğru yükseldiği düşünülüyor. Amonyak, suyun donma noktasını düşüren doğal bir “antifriz” görevi görüyor ve uzay ortamında uzun süre dayanamadığı için, yüzeyde bulunması yakın zamanda gerçekleşen bir madde taşınımına işaret ediyor.
Bu bileşiklerin büyük çatlaklar ve çukurlar çevresinde tespit edilmesi, malzemenin ya yer altındaki okyanustan ya da yüzeye yakın katmanlardan geldiğini düşündürüyor.
The Planetary Science Journal dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, amonyaklı bileşiklerin varlığı, daha ince bir buz kabuğuna ve kimyasal olarak indirgenmiş, yüksek pH’lı daha kalın bir yer altı okyanusuna işaret ediyor.
NASA, bu keşfin eski uzay görevlerinden elde edilen verilerin, modern analiz yöntemleriyle yeniden incelenmesinin ne kadar değerli olduğunu bir kez daha gösterdiğini vurguladı. Amonyak tespiti, 14 Ekim 2024’te fırlatılan Europa Clipper görevi için de önemli bir hedef oluşturuyor. Clipper, Nisan 2030’da Jüpiter sistemine ulaşacak ve Europa’nın yanından 49 yakın geçiş yaparak ayrıntılı incelemeler gerçekleştirecek.
Kaynak : https://www.donanimhaber.com/nasa-europa-da-amonyak-tespit-etti-yasam-umutlari-yukseldi–201520
