İspanya‘nın önde gelen futbol ligi La Liga, NordVPN ve Proton VPN’in kullanıcılarının yasa dışı maç yayınlarına erişimini engellemesi için mahkeme kararı aldığını duyurdu. Ancak her iki VPN sağlayıcısı da kendilerine dava açıldığına dair hiçbir bildirim yapılmadığını belirterek karara itiraz ediyor. Öte yandan İspanya’da her hafta sonu ChatGPT, GitHub ve Instagram gibi binlerce meşru sitenin erişim engeli kararlarından etkilendiği belirtiliyor.
VPN’lere IP engelleme sorumluluğu getirildi
Mahkeme kararları, her iki VPN sağlayıcısının İspanya’daki aboneler için bazı IP adreslerini engellemesini zorunlu kılıyor. La Liga, kararın 16 web sitesini kapsadığını ve söz konusu sitelerin lig maçlarını yasa dışı olarak yayınladığını belirtti. Ancak karar, dinamik engelleme yetkisi verdiği için La Liga, yeni yasa dışı IP adreslerini tespit ettikçe listeyi anlık olarak güncelleyebilecek.
Mahkeme kararına göre VPN sağlayıcıları Avrupa Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında “teknolojik aracı” olarak sınıflandırıldı. Bu kapsamda, NordVPN ve Proton VPN’in La Liga maçlarını yasa dışı olarak yayınlayan IP adreslerini engellemesi zorunlu kılındı.
Lig ayrıca kararları “dünya çapında öncü” olarak nitelendirdi ve karara itiraz edilemeyeceğini duyurdu. Ancak kararı duyuran ilgili X gönderisine eklenen topluluk notu, davalıların itiraz edebileceğini belirtiyor.
Öte yandan Proton VPN, mahkeme sürecinden haberdar olmadığını vurgulayarak bu tür bir bildirim yapılmadan verilen kararın hukuki olarak geçersiz olduğunu savundu.
Şirket, kararın internetteki işleyişi doğrudan etkilediğini ve hak sahiplerinin bu yaklaşımının kabul edilemez olduğunu vurguladı. NordVPN, engelleme kararının teknik olarak yetersiz olduğunu da ifade ederek 16 yasadışı yayın sitesi için alınan IP bloklarının kolayca yeni alan adlarıyla aşılabileceğini ve kullanıcıların başka VPN sağlayıcıları üzerinden erişim sağlayabileceğini belirtti. Ayrıca, saygın VPN sağlayıcılarının kullanıcı lokasyonlarını ve aktivitelerini takip etmediğini hatırlattı. NordVPN, kararın iptali için itiraz sürecini başlatmış durumda.
Meşru siteler de etkileniyor
Proton VPN’in genel müdürü David Peterson da X hesabı üzerinden önemli açıklamalarda bulundu. Peterson, “LaLiga, neredeyse her hafta sonu İspanyol internet servis sağlayıcılarına yaklaşık 3000 IP adresini engelleme emri veriyor. Cloudflare IP adreslerinin paylaşımlı olması nedeniyle bu durum binlerce meşru web sitesine, uygulamaya ve hayati öneme sahip hizmetlere büyük zararlar veriyor. Üstelik tüm bunlar özel bir şirketin keyfine kalmış durumda.” dedi.
Engellemeden etkilenen hizmetler arasında Madrid Belediye Meclisi, BBVA ve Santander bankaları, ChatGPT, GitHub, Instagram, X/Twitter, Linux Mint, Microsoft, Steam ve Movistar+ gibi platformlar bulunuyor. Cloudflare bir içerik dağıtım ağı (CDN) olduğu için aynı IP adresi binlerce farklı ve tamamen yasal web sitesi ve hizmet tarafından ortaklaşa kullanılabiliyor. Dolayısıyla bir IP adresi korsan yayın gerekçesiyle engellendiğinde o IP’yi paylaşan meşru platformlar da erişilemez hale gelebiliyor.
VPN’lere nükleer bomba atmak gibi
Karar, telif hakkı ihlaliyle mücadelede önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Daha önce hak sahipleri, yasa dışı yayın yapan siteleri veya korsanları hedef alıyordu. Şimdi ise VPN’ler ve onların altyapıları doğrudan hedef alınıyor. Mahkeme, VPN’lerin pasif aracı olmadığını, aksine telif hakkı ihlallerini kolaylaştıran aktif aracılar olduğunu belirterek IP engelleme yükümlülüğü getiriyor.
İspanya bu konuda tek değil. Fransa’da Ligue de Football Professionnel (LFP), internet servis sağlayıcılarına yasa dışı sitelere DNS erişimini engelleme kararı aldırmış ve VPN sağlayıcılarına baskı yapılmıştı. Ancak İspanya’daki karar, VPN altyapısının tamamını hedef alarak bir adım öteye gidiyor.
Kaynak : https://www.donanimhaber.com/ispanya-da-korsan-futbol-krizi-la-liga-vpn-e-savas-acti–202286
