{"id":116074,"date":"2025-12-31T10:40:19","date_gmt":"2025-12-31T10:40:19","guid":{"rendered":"https:\/\/ekamu.net\/?p=116074"},"modified":"2025-12-31T10:40:19","modified_gmt":"2025-12-31T10:40:19","slug":"turkiye-neden-somaliye-uzay-limani-kuruyor-turkiyeden-firlatma-olmaz-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/2025\/12\/31\/turkiye-neden-somaliye-uzay-limani-kuruyor-turkiyeden-firlatma-olmaz-mi\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye neden Somali\u2019ye uzay liman\u0131 kuruyor? T\u00fcrkiye\u2019den f\u0131rlatma olmaz m\u0131?"},"content":{"rendered":"

<\/span> T\u00fcrkiye<\/strong>\u2019nin Somali<\/strong>\u2019ye bir uzay liman\u0131 <\/strong>kuraca\u011f\u0131 bilgisi yeni de\u011fil ancak buradaki ad\u0131mlar\u0131n somutla\u015fmas\u0131yla birlikte bu \u00fcss\u00fcn neden T\u00fcrkiye\u2019de kurulmad\u0131\u011f\u0131 sorular\u0131 g\u00fcndeme geldi. Sanayi ve Teknoloji Bakan\u0131 Mehmet Fatih Kac\u0131r<\/strong>\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ve yap\u0131lan fizibilite \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 bu tercihin teknik, ekonomik ve stratejik<\/strong> gerek\u00e7elere dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. T\u00fcrkiye\u2019den f\u0131rlatma ihtimali teorik olarak m\u00fcmk\u00fcn olsa da mevcut ko\u015fullar Somali\u2019yi \u00e7ok daha avantajl\u0131 bir konuma ta\u015f\u0131yor. <\/figure>\n

T\u00fcrkiye\u2019den uydu f\u0131rlatmak neden zor?<\/b><\/p>\n

Uydu ve roket f\u0131rlatma faaliyetlerinde co\u011frafi konum kritik bir rol oynuyor. T\u00fcrkiye, orta enlemlerde yer al\u0131yor ve bu durum, \u00f6zellikle al\u00e7ak d\u00fcnya y\u00f6r\u00fcngesi ve ekvatoral y\u00f6r\u00fcngelere yap\u0131lacak f\u0131rlatmalarda ciddi dezavantajlar yarat\u0131yor. Ekvatora uzak b\u00f6lgelerden yap\u0131lan f\u0131rlatmalarda roketler, D\u00fcnya\u2019n\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f h\u0131z\u0131ndan yeterince faydalanam\u0131yor. Bu da daha fazla yak\u0131t t\u00fcketimi, daha d\u00fc\u015f\u00fck ta\u015f\u0131ma kapasitesi ve daha y\u00fcksek maliyet anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n

Bunun yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrkiye\u2019nin kara ve hava trafi\u011fi yo\u011funlu\u011fu, yerle\u015fim alanlar\u0131n\u0131n yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve denizlere a\u00e7\u0131lan g\u00fcvenli f\u0131rlatma koridorlar\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131 f\u0131rlatma g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli riskler bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019den d\u00fczenli ve ticari \u00f6l\u00e7ekli f\u0131rlatma operasyonlar\u0131 y\u00fcr\u00fctmek hem zor hem de maliyetli hale geliyor.<\/p>\n

Neden Somali?<\/b><\/p>\n

<\/span> D\u00fcnyadaki y\u00f6r\u00fcnge ve y\u00f6r\u00fcnge alt\u0131 f\u0131rlatma sahalar\u0131. Tam boyutlu g\u00f6rsel.\u00a0D\u00fcnya genelindeki y\u00f6r\u00fcnge f\u0131rlatma sahalar\u0131n\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 incelendi\u011finde, tesislerin do\u011frudan ekvator \u00fczerinde de\u011fil ancak ekvatora yak\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck enlemlerde yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/em> <\/figure>\n

Dedi\u011fimiz gibi bir f\u0131rlatma \u00fcss\u00fcn\u00fcn konumu, f\u0131rlat\u0131lacak roketin ta\u015f\u0131ma kapasitesini, yak\u0131t t\u00fcketimini ve uydunun operasyonel \u00f6mr\u00fcn\u00fc belirleyen temel de\u011fi\u015fkenler aras\u0131nda bulunuyor. Somali, ekvatora olan yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ile bu engelleri a\u015fmak i\u00e7in en ideal bir konumda bulunuyor.<\/p>\n

Bilindi\u011fi \u00fczere D\u00fcnya, kendi ekseni etraf\u0131nda d\u00f6nerken y\u00fczeyindeki her nokta farkl\u0131 bir \u00e7izgisel h\u0131za sahiptir. Bu h\u0131z, d\u00f6n\u00fc\u015f ekseninden en uzak nokta olan ekvator \u00e7izgisinde maksimum seviyeye ula\u015f\u0131r. Fiziksel hesaplamalara g\u00f6re D\u00fcnya’n\u0131n ekvator \u00fczerindeki \u00e7izgisel d\u00f6n\u00fc\u015f h\u0131z\u0131 yakla\u015f\u0131k 1.670 km\/saat. Bu do\u011fal h\u0131z, ekvatordan do\u011fu y\u00f6n\u00fcne f\u0131rlat\u0131lan roket i\u00e7in “bedava” bir itki<\/strong> anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n

Bir di\u011fer konu ise g\u00fcvenlik. E\u011fer t\u00fcm\u00fcyle yeniden kullan\u0131labilir roketleriniz yoksa f\u0131rlatman\u0131n ard\u0131ndan yak\u0131t\u0131 t\u00fckenen kademelerin belirli irtifalarda g\u00f6revden ayr\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Bu kademelerin yerle\u015fim yerlerine d\u00fc\u015fme riskini de g\u00f6zetmek gerekiyor. T\u00fcrkiye’nin co\u011frafi konumu, do\u011fu veya g\u00fcney y\u00f6nl\u00fc f\u0131rlatmalarda roket par\u00e7alar\u0131n\u0131n kom\u015fu \u00fclkelerin topraklar\u0131na d\u00fc\u015fmesine neden olabilecek riskler bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Somali’nin Hint Okyanusu<\/strong> k\u0131y\u0131s\u0131nda yer alan \u00e7ok geni\u015f tahsis alan\u0131, do\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki f\u0131rlatma rotas\u0131nda binlerce kilometrelik insans\u0131z bir okyanus koridoru<\/strong> sunuyor.\u00a0Ayr\u0131ca 12 ay boyunca f\u0131rlatmaya elveri\u015fli hava ko\u015fullar\u0131\u00a0<\/strong>da \u00f6nemli avantajlar sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n

Stratejik konumu da de\u011ferli<\/b><\/p>\n

Somali uzay liman\u0131 projesine sadece uydu f\u0131rlatmalar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinden de bakmamak gerekiyor. Zira proje, sadece teknik bir ihtiya\u00e7tan \u00f6te, T\u00fcrkiye’nin “Mavi Vatan<\/strong>” stratejisinin uzaydaki izd\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. T\u00fcrkiye, bu \u00fcss\u00fc \u00e7ift kullan\u0131ml\u0131<\/strong> bir liman olarak projelendiriyor. Yani \u00fcs, sivil uydu f\u0131rlatmalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrkiye’nin savunma sanayisi projeleri i\u00e7in<\/strong> de kullan\u0131lacak. Somali\u2019nin konumu ve okyanusa a\u00e7\u0131l\u0131 penceresi \u00e7ok daha uzun menzilli balistik f\u00fczelerin<\/strong> testlerinin<\/strong> yap\u0131labilmesini sa\u011flayacak. Zira Karadeniz \u00fczerindeki test rotalar\u0131, f\u00fczelerin u\u00e7u\u015f profilini ve verilerini tam olarak \u00f6l\u00e7mek i\u00e7in dar kal\u0131yor.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de f\u0131rlatma \u00fcss\u00fc yok mu?<\/b><\/p>\n

<\/span> \u00d6te yandan halihaz\u0131rda T\u00fcrkiye\u2019de de uzay ve havac\u0131l\u0131k test merkezleri bulunuyor. T\u00fcrkiye’nin f\u0131rlatma teknolojilerinde en aktif kulland\u0131\u011f\u0131 yerel saha Sinop’tur. Burada da Sinop\u2019un se\u00e7ilme nedeni kuzey y\u00f6nl\u00fc f\u0131rlatmalarda daha g\u00fcvenli a\u00e7\u0131k deniz koridoruna sahip olmas\u0131ndan kaynaklan\u0131yor. Roketsan ve DeltaV gibi firmalar, geli\u015ftirdikleri sonda roketlerinin dikey at\u0131\u015f testlerini ve motor ate\u015fleme denemelerini burada ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. <\/figure>\n

Somali uzay liman\u0131 projesi ne a\u015famada?<\/b><\/p>\n

Mehmet Fatih Kac\u0131r<\/strong>\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131na g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019ye tahsis edilen arazi \u00fczerinde in\u015fa edilecek uzay liman\u0131 i\u00e7in fizibilite ve projelendirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 tamamlanm\u0131\u015f ve ilk etap yap\u0131m faaliyetlerine ise ba\u015flanm\u0131\u015f durumda<\/strong>.<\/p>\n

Somali uzay liman\u0131 projesi, Milli Uzay Program\u0131 (MUP) kapsam\u0131nda yer alan \u201cUzaya Eri\u015fim ve Uzay Liman\u0131<\/strong>\u201d hedefi kapsam\u0131nda Sanayi ve Teknoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131 koordinasyonunda, ba\u015fta T\u00fcrkiye Uzay Ajans\u0131<\/strong> (TUA) olmak \u00fczere ilgili kamu kurumlar\u0131 ve payda\u015flar\u0131n katk\u0131lar\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. Proje kapsam\u0131nda roket motorlar\u0131, yak\u0131t teknolojileri, itki sistemleri, ileri teknoloji malzemeler, aviyonik sistemler ve yer destek altyap\u0131lar\u0131 gibi kritik alanlarda derinle\u015fme hedefleniyor.<\/p>\n

<\/span> Bakan Kac\u0131r, Somali uzay liman\u0131n\u0131n yaln\u0131zca T\u00fcrkiye\u2019nin ulusal ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamakla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayaca\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 zamanda k\u00fcresel ticari uzay pazar\u0131na hizmet verebilecek bir kapasiteye sahip olaca\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Artan ticari uydu f\u0131rlatma talepleri, test faaliyetleri ve entegrasyon s\u00fcre\u00e7leriyle birlikte tesisin T\u00fcrkiye i\u00e7in gelir \u00fcreten stratejik bir altyap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fmesi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. <\/figure>\n
<\/span> Bu arada T\u00fcrkiye\u2019de f\u0131rlatma sistemi geli\u015ftiren firmalar i\u00e7in de projenin \u00f6nemi b\u00fcy\u00fck. Bilindi\u011fi \u00fczere Roketsan<\/strong>, 100 kg ve \u00fczerindeki mikro uydular\u0131 400 km irtifadaki Al\u00e7ak D\u00fcnya Y\u00f6r\u00fcngesine<\/strong> (LEO) yerle\u015ftirme kapasitesine sahip Mikro Uydu F\u0131rlatma Sistemi (MUFS) geli\u015ftiriyor. <\/figure>\n

DeltaV Uzay<\/strong> Teknolojileri de SORS<\/strong> roketleri ile ciddi ilerlemeler kaydetmi\u015f durumda. Ek olarak TUSA\u015e<\/strong> da \u015eim\u015fek-1<\/strong> ve \u015eim\u015fek-2<\/strong> sistemleri ile 400-1500kg y\u00fck\u00fc f\u0131rlatacak. Sel\u00e7uk Bayraktar taraf\u0131ndan kurulan Fergani Uzay<\/strong> da kendi uydular\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra f\u0131rlatma sistemleri \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n

<\/span><\/p>\n

Kaynak :\u00a0https:\/\/www.donanimhaber.com\/turkiye-neden-somali-ye-uzay-limani-kuruyor–200340<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

T\u00fcrkiye\u2019nin Somali\u2019ye bir uzay liman\u0131 kuraca\u011f\u0131 bilgisi yeni de\u011fil ancak buradaki ad\u0131mlar\u0131n somutla\u015fmas\u0131yla birlikte bu \u00fcss\u00fcn neden T\u00fcrkiye\u2019de kurulmad\u0131\u011f\u0131 sorular\u0131 g\u00fcndeme geldi. Sanayi ve Teknoloji Bakan\u0131 Mehmet Fatih Kac\u0131r\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ve …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":116075,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[3633,181,1516,4932,80],"class_list":["post-116074","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-firlatma","tag-proje","tag-roket","tag-somali","tag-turkiye"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/116074","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=116074"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/116074\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":116081,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/116074\/revisions\/116081"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/116075"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=116074"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=116074"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekamu.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=116074"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}